Úr Kyrrum kjörum:
Erfiljóð og andlátssálma rak talsvert á fjörur Guðmundar skálds fram eftir vori. Nokkrar góðar hrotur komu þó einmunatíðin drægi stórlega úr eðlilegum mannfelli. En mannfellir út af fyrir sig þurfti heldur ekki að vera skáldi nein sérstök vertíð, í bjargarleysi varð að hola flestum niður að óortu, eða í það minnsta án annarrar greiðslu en loforðs um þóknun í framtíð sem enginn gekk að vísri.
En nú voru bændur vel aflögufærir og borguðu vel hvort heldur var í smjöri eða fiski eða annarri matvöru. Skortur varð því enginn í Klettakoti, jafnvel þó bættist svo ríkulega í heimilið.
Ofan á þetta kom að mansöngva- og rímnapantanir voru með almesta móti. Slíkt var gjarna greitt í reiðufé, að minnsta kosti ef við höfðingja var að eiga.
Lausakvæðin gáfu aftur á móti ekki eins vel af sér. Þau kunnu menn frekar utan að og kenndu hver öðrum án þess skáldið hlyti nokkuð fyrir snúð sinn annað en aðdáun í fjarska.
Barnakennslu og kristindómfræðslu Guðmundar greiddu menn helst í fríðu, en fyrir kom það þó að greitt var í reiðufé, stöndugleiki réði.
Þóroddur reyndi eftir fremsta megni að gefa því auga hvað yrði um skotsilfrið hjá skáldinu. En það var eins og honum ætti ekki að lánast að finna staðinn. Hann sá að best yrði að fara sér hægt til að vekja ekki grunsemdir. Kannski var heldur ekki heimskulegt að leyfa skáldinu að ávaxta enn frekar sitt veraldlega pund fram eftir sumri.
Og satt að segja leið honum bærilega í þessari vist. Dálítið gat það verið dauflegt að vísu, en gott að geta hvílst og jafnað sig eftir stanslausan eril mörg undangengin misseri og nokkra hrakninga undir lokin.
Reyndar var hann ekki orðinn neinn vinnumaður á stórbýli í yfirskyggðum dal eins og hugur hans hafði staðið til, en hann hafði nóg að bíta og brenna og gat látið líða vel úr sér.
Fyrstu dagana lá hann löngum fyrir daglangt og svaf mestan part, en sinnti svo um nætur því sem Guðmundur skáld lagði fyrir hann. Það voru ýmis handarvik, til að mynda dyttaði hann að mörgu sem betur mátti fara. Fyrir utan það að lyfta skáldinu út fyrir öðru hverju.
Margt merkilegt heyrði hann skrafað þegar menn voru að koma til að finna Guðmund. Hann veitti því athygli að þó margir væru að gjóa forvitnislega á hann augunum var enginn sem spurði neitt um hans ástæður.
Þegar skáldið minntist á hann við aðra sagði hann jafnan “minn húsmaður” eða eitthvað ámóta. Enginn spurði neins frekara.
Þóroddi skildist að það var sem nokkur hulinn sigrandi kraftur fylgdi orðum þessa krossbera og enginn gerði sér leik að því að egna hann að þarflausu. Allra síst ef hann var í yrkingaham. Hann þóttist sjá hvert vald það mundi vera sem Silungabjörn hafði sagt skáldið ráða yfir.
(s. 45-46)
