Á sumardaginn fyrsta 2003 hlaut Marta smarta eftir Gerði Kristnýju Bókaverðlaun barnanna í vali 6-12 ára reykvískra lesenda á bestu bók ársins 2002.
Bókin fjallar um Mörtu, sem er ósköp venjuleg stelpa. Hún býr hjá mömmu sinni, hittir pabba sinn um helgar, á bestuvinkonu og lífið gengur sinn vanagang. En eftir jólafríið er allt í lausu lofti. Mamman stefnir til útlanda í nám, Hekla vinkona gufar upp á enn dularfyllri hátt og pabbinn... ja, eitthvað hrjáir hann líka. Hvað gerir stelpa þá?
Úr Mörtu smörtu:
Edda leikfimikennari kom askvaðandi. Þið verðið að hætta þessu masi og reyna aðeins meira á ykkur, sagði hún.
Fliss heyrðist á bak við okkur. Þetta hafði greinilega kætt Ásdísi sem virtist hvergi kunna betur við sig en í stöðvaþjálfun. Skrýtið hvað henni fannst líka fyndið þegar krakkar voru skammaðir.
Til hvers erum við eiginlega að þessu? hvíslaði ég að Heklu. Á fólkið sem ræður okkur einhvern tímann í vinnu eftir að spyrja okkur hvort við höfum sterka magavöðva og hvað við getum gert margar armbeygjur?
Nei, alveg örugglega ekki en það á heldur enginn eftir að láta okkur flytja fyrir sig Ísland, farsælda frón, hvíslaði Hekla en ekki nógu lágt því Edda sendi okkur ljótt augnaráð.
Þá rifjaðist enn og aftur upp fyrir mér að ég hafði gleynt að læra þetta kvæði utan að. Eftir leikfimina varð ég að fara til Svölu kennara og segja henni frá því.
Þetta hefur ekki komið fyrir þig áður, sagði hún.
Það kom svolítið upp á, sagði ég en vildi ekki segja meira svo bekkurinn heyrði. Ég beið eftir því að tímanum lyki og allir væru farnir út. Þá fór ég til Svölu og sagði henni að mamma væri að fara til útlanda í skóla. Ég hélt hún myndi segja hvað það væri voðalegt að rjúka til útlanda og skilja dóttur sína eftir heima en Svala sagði bara: Gott hjá mömmu þinni að drífa þetta af.
Já, en hún verður svo lengi, sagði ég og fann grátinn kitla mig í nefið. Allt í einu saknaði ég mömmu svo voðalega. Samt var hún enn ekki farin.
Nei, nei, þetta verður enga stund að líða. Finndu bara dagatal heima hjá pabba þínum svo þú getir fylgst með því hvað vikurnar eiga í raun eftir að líða hratt.
Það var enginn vandi fyrir Svölu að segja svona lagað því það var ekki mamma hennar sem var að fara alla leið til Svíþjóðar. Við komum okkur saman um að ég myndi fara með Ísland, farsælda frón í næsta ljóðatíma tveimur vikum síðar.
Það var enn oggulítið myrkur þegar ég labbaði heim.
Samt var hádegi.
(s. 11-12)